{"id":10437,"date":"2021-11-07T17:04:08","date_gmt":"2021-11-07T14:04:08","guid":{"rendered":"http:\/\/basta2.com\/?p=10437"},"modified":"2021-11-07T17:04:08","modified_gmt":"2021-11-07T14:04:08","slug":"financial-times-rusiyanin-dezinformasiyasi-oz-xalqini-yaniltdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/basta2.com\/?p=10437","title":{"rendered":"\u201cFinancial Times\u201d: Rusiyan\u0131n dezinformasiyas\u0131 \u00f6z xalq\u0131n\u0131 yan\u0131ltd\u0131"},"content":{"rendered":"<p>B\u00f6y\u00fck Britaniyan\u0131n \u201cFinancial Times\u201d q\u0259zetind\u0259 \u201cRusiyan\u0131n vaksin dezinformasiyas\u0131 \u00f6z xalq\u0131n\u0131 yan\u0131ltd\u0131\u201d ba\u015fl\u0131ql\u0131 redaksiya m\u0259qal\u0259si d\u0259rc olunub. Novator.az sayt\u0131 m\u0259qal\u0259ni ingilisc\u0259d\u0259n \u00e7evir\u0259r\u0259k t\u0259qdim edir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Rusiyada koronavirus infeksiyas\u0131ndan \u00f6l\u00fcm say\u0131n\u0131n rekord h\u0259dd\u0259 \u00e7atmas\u0131 prezident Vladimir Putinin \u015eotlandiyan\u0131n Qlazqo \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n iqlim d\u0259yi\u015fikliyi konfrans\u0131ndak\u0131 yoxlu\u011funu daha \u00e7ox hiss etdirdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Prezidentin s\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 noyabr\u0131n 7-d\u0259k bir h\u0259ft\u0259lik qeyri-i\u015f g\u00fcn\u00fc elan edilib v\u0259 bu, pandemiyan\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda Rusiyada t\u0259tbiq olunan qapanmaya b\u0259nz\u0259r bir qapanmad\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Taleyin k\u0259d\u0259rli ironiyas\u0131: Rusiya koronavirus \u0259leyhin\u0259 peyv\u0259ndi ham\u0131dan qabaq istifad\u0259y\u0259 burax\u0131b, amma peyv\u0259ndl\u0259n\u0259nl\u0259rin say\u0131na g\u00f6r\u0259 iqtisadiyyat\u0131 g\u00fccl\u00fc olan \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 yerl\u0259rd\u0259 q\u0259rarla\u015f\u0131b, \u00f6l\u00fcm say\u0131na g\u00f6r\u0259 is\u0259, \u201cFinancial Times\u201d\u0131n t\u0259hlilin\u0259 \u0259sas\u0259n, \u0259n yuxar\u0131 yerl\u0259rd\u0259 dayan\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00d6lk\u0259nin \u00fczl\u0259\u015fdiyi tale h\u00f6kum\u0259td\u0259ki yanl\u0131\u015f idar\u0259\u00e7iliyin, xalq aras\u0131ndak\u0131 inams\u0131zl\u0131\u011f\u0131n, dezinformasiyalar\u0131n \u0259ks effekt verm\u0259sinin, q\u0259sd n\u0259z\u0259riyy\u0259l\u0259ri haqda f\u0259rziyy\u0259l\u0259rin \u0259halinin vaksinasiyaya etimad\u0131n\u0131 sars\u0131tmas\u0131n\u0131n n\u0259tic\u0259sidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201cFinancial Times\u201d\u0131n t\u0259hlili g\u00f6st\u0259rib ki, pandemiya d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Rusiya d\u00fcnyada \u0259halisinin say\u0131na nisb\u0259td\u0259 \u00f6l\u00fcm hallar\u0131n\u0131n \u0259n \u00e7ox artd\u0131\u011f\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. \u018fsas s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri odur ki, prezident Putin qapanmaya g\u00f6r\u0259 m\u0259suliyy\u0259ti \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259y\u0259 h\u0259v\u0259s g\u00f6st\u0259rmir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>2020-ci ilin yaz\u0131nda koronavirusa g\u00f6r\u0259 t\u0259tbiq olunan m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259r \u00f6lk\u0259d\u0259 iqtisadiyyat\u0131n z\u0259ifl\u0259m\u0259sin\u0259 v\u0259 Putinin 2036-c\u0131 il\u0259d\u0259k hakimiyy\u0259td\u0259 qalmas\u0131na yol a\u00e7an konstitusiya referendumu \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 onun reytinqinin a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b oldu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00d6t\u0259n ilin pay\u0131z\u0131nda infeksiyan\u0131n ikinci dal\u011fas\u0131 ba\u015f qald\u0131rsa da, hakimiyy\u0259t s\u0259rt m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259r t\u0259tbiq etm\u0259kd\u0259n \u00e7\u0259kindi. 18 ay bel\u0259c\u0259 davam etdi. N\u0259hay\u0259t, ac\u0131nacaql\u0131 durum yaln\u0131z bu ilin oktyabr\u0131nda h\u00f6kum\u0259ti h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 ke\u00e7m\u0259y\u0259 m\u0259cbur etdi. Amma Kreml qapanmalardan v\u0259 dig\u0259r m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259, m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259r\u0259 \u00e7ox k\u00f6n\u00fcls\u00fcz pul x\u0259rcl\u0259yir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>R\u0259hb\u0259r bo\u015flu\u011fu nazirl\u0259rin m\u0259nas\u0131z q\u0259rarlar verm\u0259sin\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. D\u00fczd\u00fcr, paytaxt Moskvada ictimai m\u0259kanlarda \u0259lc\u0259k taxmaq kimi qeyri-elmi t\u0259l\u0259bl\u0259r l\u0259\u011fv olunub. Amma bu bel\u0259 \u0259sasland\u0131r\u0131l\u0131b ki, guya h\u0259min t\u0259l\u0259bl\u0259r art\u0131q \u00f6z i\u015fini g\u00f6r\u00fcb. Kafe v\u0259 restoranlarda peyv\u0259nd s\u0259n\u0259di il\u0259 oturma\u011fa icaz\u0259 verilm\u0259si kimi \u0259h\u0259miyy\u0259tli t\u0259l\u0259bl\u0259r is\u0259 qeyri-populyar olmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n bir q\u0131ra\u011fa at\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Dola\u015f\u0131q q\u0259rarlar taleyin h\u00f6km\u00fcn\u0259 inaml\u0131 rusiyal\u0131lar\u0131 daha da dola\u015fd\u0131r\u0131b, onlar\u0131n COV\u0130D-19 infeksiyas\u0131na ciddi yana\u015fmaq meylini bir az da z\u0259ifl\u0259dib.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ancaq Rusiyan\u0131 u\u00e7urumun dibin\u0259 atan \u0259sas s\u0259b\u0259b vaksinasiya prosesind\u0259ki s\u00fcstl\u00fck oldu. \u0130ndiy\u0259d\u0259k \u0259halinin yaln\u0131z \u00fc\u00e7d\u0259 biri koronavirus \u0259leyhin\u0259 peyv\u0259ndin iki dozas\u0131n\u0131 vurdurub. \u201cLevada\u201d sor\u011fu m\u0259rk\u0259zinin m\u00fcst\u0259qil sosioloqlar\u0131 bug\u00fcnl\u0259rd\u0259 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131blar ki, \u0259halinin 45 faizi h\u0259l\u0259 d\u0259 peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259y\u0259 haz\u0131r deyil.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u018fhalinin peyv\u0259ndl\u0259r\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259li yana\u015fmas\u0131n\u0131n k\u00f6k\u00fc bir q\u0259d\u0259r d\u0259 ke\u00e7mi\u015f\u0259 \u2013 sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 d\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259td\u0259 formala\u015fm\u0131\u015f inams\u0131zl\u0131\u011fa gedib \u00e7\u0131x\u0131r. \u0130nyeksiyalara \u015f\u0259kkakl\u0131q h\u0259l\u0259 pandemiyan\u0131n astanas\u0131nda, yoluxmalar\u0131n yeni-yeni ba\u015f qald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 vaxtlarda da var idi. H\u0259rt\u0259r\u0259fli kliniki s\u0131naqlar bitm\u0259mi\u015f t\u0259l\u0259sik yerli \u201cSputnik V\u201d peyv\u0259ndinin t\u0259tbiqin\u0259 ba\u015flanmas\u0131 is\u0259 \u0259halinin inam\u0131n\u0131 daha da sars\u0131td\u0131. Hakimiyy\u0259t koronavirus x\u0259st\u0259liyi ke\u00e7ir\u0259n, y\u0259ni t\u0259bii immunitet qazanan insanlara peyv\u0259ndin g\u0259r\u0259k olmad\u0131\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 rusiyal\u0131lar aras\u0131nda geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259ni da\u011f\u0131tmaq \u00fc\u00e7\u00fcn var q\u00fcvv\u0259sini i\u015f\u0259 salmal\u0131 oldu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ancaq Putin d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn saxta demokratiyas\u0131 v\u0259 k\u00f6l\u0259 t\u0259bli\u011fatl\u0131 medias\u0131 \u0259halinin yaln\u0131z etimads\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131, q\u0259sd f\u0259rziyy\u0259l\u0259rin\u0259 inam\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndirmi\u015f oldu. \u201cLevada\u201dn\u0131n sor\u011fusu g\u00f6st\u0259rir ki, rusiyal\u0131lar\u0131n 61%-i koronavirusun yeni n\u00f6v biloloji silah oldu\u011funa inan\u0131r. Virusun laboratoriyada haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n adam\u0131n is\u0259 peyv\u0259nd\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu kimi baxmas\u0131 \u00e7\u0259tindir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Putinin v\u0259 d\u00f6vl\u0259t medias\u0131n\u0131n \u0259halini \u201cSputnik V\u201d\u0259 meyll\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn xaricd\u0259 istehsal olunan vaksinl\u0259ri t\u0259nqid at\u0259\u015fin\u0259 tutmas\u0131 tamam \u0259ks n\u0259tic\u0259 verdi. Adamlar fikirl\u0259\u015fm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131lar ki, xarici peyv\u0259ndl\u0259r pisdirs\u0259, dem\u0259li, Rusiya peyv\u0259ndi lap zayd\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Avropa Birliyinin oktyabr ay\u0131nda d\u0259rc etdiyi hesabatda da qeyd olunur ki, Rusiya medias\u0131n\u0131n Q\u0259rb istehsal\u0131 olan peyv\u0259ndl\u0259r\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259 yaratmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 sistemli dezinformasiya kampaniyas\u0131 (bu kampaniya Avropa saytlar\u0131nda da apar\u0131l\u0131b \u2013 h\u0259m rus, h\u0259m d\u0259 ba\u015fqa dill\u0259rd\u0259) Rusiyan\u0131n \u00f6z ziyan\u0131na i\u015fl\u0259yib. Moskva bununla peyv\u0259nd haz\u0131rlama\u011fa toparlanm\u0131\u015f aliml\u0259rini d\u0259 yan\u0131ld\u0131b v\u0259 Rusiyada COV\u0130D-d\u0259n \u00f6l\u00fcml\u0259rin \u00e7oxalmas\u0131na bais olub. \u00c7\u00fcnki el\u0259 \u00f6l\u00fcml\u0259r var ki, \u0259slind\u0259 onlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq olard\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Demokratik \u015f\u0259raitd\u0259 bel\u0259 v\u0259ziyy\u0259t gec-tez liderl\u0259rin ba\u015f\u0131nda \u00e7atlayar, se\u00e7ki zaman\u0131 onlar t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri \u0259m\u0259ll\u0259rin cavab\u0131n\u0131 xalqdan alm\u0131\u015f olarlar. Amma t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, bu, Putin Rusiyas\u0131na aid deyil.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u00f6y\u00fck Britaniyan\u0131n \u201cFinancial Times\u201d q\u0259zetind\u0259 \u201cRusiyan\u0131n vaksin dezinformasiyas\u0131 \u00f6z xalq\u0131n\u0131 yan\u0131ltd\u0131\u201d ba\u015fl\u0131ql\u0131 redaksiya m\u0259qal\u0259si d\u0259rc olunub. Novator.az sayt\u0131 m\u0259qal\u0259ni ingilisc\u0259d\u0259n<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10438,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[32,29],"tags":[],"class_list":["post-10437","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-manset"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/basta2.com\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/pandemiya-vaksinasiya-Rusiya.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10437","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10437"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10437\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/10438"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10437"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10437"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10437"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}