{"id":17972,"date":"2023-06-26T10:52:10","date_gmt":"2023-06-26T07:52:10","guid":{"rendered":"https:\/\/basta2.com\/?p=17972"},"modified":"2023-06-26T10:52:10","modified_gmt":"2023-06-26T07:52:10","slug":"ordumuz-bel%c9%99-yaradildi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/basta2.com\/?p=17972","title":{"rendered":"Ordumuz bel\u0259 yarad\u0131ld\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n \u0259n m\u00fch\u00fcm i\u015fl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 m\u0259hz \u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n Milli Ordusunun yarad\u0131lmas\u0131 olub.<\/p>\n<p>Bunu tarix elml\u0259ri \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru, professor N\u0259ziman Yaqublu Qazeta.az-a m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 deyib.<\/p>\n<section class=\"qoute undefined\">\n<div class=\"qoute-description\">\n<p><span class=\"text-big\">&#8220;\u00c7ar Rusiyas\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 orduya g\u00f6t\u00fcrm\u00fcrd\u00fcl\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n h\u0259rbi t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259ri, h\u0259rbi t\u0259lim ke\u00e7m\u0259l\u0259ri \u00e7ox pis v\u0259ziyy\u0259td\u0259 idi. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n 1918-ci il, iyunun 26-da Az\u0259rbaycan\u0131n Milli Ordusunun yaranmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 q\u0259rar q\u0259bul edildi v\u0259 bu q\u0259rardan sonra Az\u0259rbaycanda Milli Ordunun yarad\u0131lmas\u0131na ba\u015flan\u0131ld\u0131&#8221; -dey\u0259, tarix\u00e7i alim bildirib.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span class=\"text-big\">N\u0259sub Yaqublu qeyd edib ki, Az\u0259rbaycan C\u00fcmhuriyy\u0259tinin ilk h\u0259rbi naziri Xosrov b\u0259y Sultanov olub. Ancaq o, pe\u015f\u0259 bax\u0131m\u0131ndan h\u0259kim olub. Sad\u0259c\u0259 olaraq h\u0259rb sah\u0259sin\u0259 yax\u015f\u0131 b\u0259l\u0259d idi, h\u0259m d\u0259 intizaml\u0131 bir adam idi. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 onu h\u0259rbi nazir t\u0259yin edibl\u0259r.\u00a0<\/span><span class=\"text-big\">Ondan sonra \u00a0S\u0259m\u0259d b\u0259y Mehmandarovun nazir oldu\u011fu d\u00f6vrd\u0259 Az\u0259rbaycanda ordu quruculu\u011fu i\u015fi daha da geni\u015f v\u00fcs\u0259t al\u0131b. O, ordunun g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 b\u00f6y\u00fck add\u0131mlar atd\u0131.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span class=\"text-big\">&#8220;Lakin, m\u0259min fikrimc\u0259, ordumuzun yarad\u0131lmas\u0131nda \u0259n b\u00f6y\u00fck xidm\u0259ti olan \u00a0Qafqaz \u0130slam Ordusunun komandan\u0131 Nur Pa\u015fa olub.\u00a0<\/span><span class=\"text-big\">\u00c7\u00fcnki 1918-ci il iyun ay\u0131n\u0131n 4-d\u0259 Az\u0259rbaycan C\u00fcmhuriyy\u0259ti il\u0259 Osmanl\u0131 T\u00fcrkiy\u0259si aras\u0131nda imzalanan m\u00fcqavil\u0259y\u0259 v\u0259 h\u0259min m\u00fcqavil\u0259nin 4-c\u00fc b\u0259ndin\u0259 \u0259sas\u0259n Az\u0259rbaycan C\u00fcmhuriyy\u0259tinin T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n h\u0259rbi yard\u0131m ist\u0259m\u0259k h\u00fcququ vard\u0131. Bu s\u0259n\u0259d\u0259 \u0259sas\u0259n d\u0259 h\u0259l\u0259 may ay\u0131n\u0131n 25-i G\u0259nc\u0259d\u0259 olan Nuru Pa\u015fa tam s\u0259lahiyy\u0259tl\u0259 Az\u0259rbaycan ordu hiss\u0259l\u0259rini yaratma\u011fa ba\u015flad\u0131 v\u0259 G\u0259nc\u0259d\u0259 h\u0259rbi m\u0259kt\u0259b yaratd\u0131. H\u0259min h\u0259rbi m\u0259kt\u0259bd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar t\u0259lim ke\u00e7m\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. H\u0259rbi m\u00fct\u0259x\u0259sisl\u0259r yeti\u015fdirildi. 1918-ci ilin oktyabr ay\u0131n\u0131n 27-d\u0259 h\u0259min h\u0259rbi m\u0259kt\u0259bin ilk burax\u0131l\u0131\u015f\u0131 oldu. \u0130lk Az\u0259rbaycan zabitl\u0259rinin orduda f\u0259aliyy\u0259ti ba\u015flad\u0131. Sonradan is\u0259 h\u0259min m\u0259kt\u0259b Bak\u0131da yarad\u0131ld\u0131. H\u0259rbi t\u0259hsil, h\u0259rbi m\u0259kt\u0259b yarad\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 Nuru Pa\u015fan\u0131n xidm\u0259tl\u0259ri \u0259v\u0259zsizdir&#8221; &#8211; dey\u0259 N\u0259siman Yaqublu vur\u011fulay\u0131b.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span class=\"text-big\">Tarix\u00e7i qeyd edib ki, \u00e7ar ordusunun t\u0259rkibind\u0259 vuru\u015fan \u0259sg\u0259rl\u0259rimiz\u0259 o d\u00f6vrd\u0259 \u201cV\u0259h\u015fi \u00a0divizya\u201d deyirdil\u0259r: &#8220;Bu hiss\u0259d\u0259n olan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 da orduya qatd\u0131lar. V\u0259 1896, 1897-ci t\u0259v\u0259ll\u00fcdl\u00fc az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 Nuru Pa\u015fa ilk d\u0259f\u0259 olaraq orduya toplad\u0131. Art\u0131q ordu istiqam\u0259tind\u0259 b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcld\u00fc. <strong>\u018fn b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259rd\u0259n biri 1918-ci il sentyabr ay\u0131n\u0131n 15-d\u0259 Qafqaz \u0130slam Ordusu v\u0259 onun t\u0259rkibind\u0259ki \u00a0Az\u0259rbaycan \u0259sg\u0259rl\u0259rinin Bak\u0131n\u0131 azad etm\u0259si oldu. Bak\u0131ya q\u0259d\u0259r is\u0259 K\u00fcrd\u0259mir, G\u00f6y\u00e7ay, A\u011fda\u015f b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlar apar\u0131ld\u0131, erm\u0259nil\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 b\u00f6y\u00fck sava\u015f ba\u015flad\u0131 v\u0259 bu torpaqlar da d\u00fc\u015fm\u0259nd\u0259n azad edildi. Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri 1918-ci ilin sentyabr\u0131n 15-d\u0259 tamamil\u0259 azad edildi. Sonradan is\u0259 L\u0259nkaranda v\u0259 dig\u0259r b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 ordumuzun g\u00fccl\u00fc \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 oldu, torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 azad etdil\u0259r v\u0259 1919-cu ilin aprel ay\u0131n\u0131n 5-d\u0259 ilk d\u0259f\u0259 olaraq Az\u0259rbaycan Ordusu r\u0259smi \u015f\u0259kild\u0259 Bak\u0131ya daxil oldu v\u0259 burada h\u0259rbi parad ke\u00e7irdi.<\/strong> Ordumuzun ilk h\u0259rbi parad\u0131 ke\u00e7irilib 1919-cu ilin aprel ay\u0131n\u0131n 5-d\u0259. V\u0259 h\u0259min h\u0259rbi parad 1919-cu ilin iyun ay\u0131nda Xank\u0259ndind\u0259, sonra da \u015eu\u015fada ke\u00e7irildi. H\u0259min h\u0259rbi paradda Ba\u015f nazir N\u0259sib b\u0259y Yusufb\u0259yli v\u0259 M\u00fcdafi\u0259 naziri S\u0259m\u0259d b\u0259y Mehmandarov da yax\u0131ndan i\u015ftirak etdil\u0259r. Bel\u0259c\u0259 bizim ordumuz formala\u015fd\u0131, q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 25 min\u0259 q\u0259d\u0259r \u015f\u0259xsi hey\u0259ti olan \u00a0Az\u0259rbaycan ordusu yarad\u0131ld\u0131 v\u0259 bu ordu art\u0131q Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131 qorumaqla m\u0259\u015f\u011ful oldu.&#8221;<\/span><\/p>\n<p><strong>Basta<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<div class=\"qoute-title\">\n<div class=\"qoute-title-image\"><\/div>\n<div class=\"qoute-title-info\">\n<div class=\"qoute-title-info-position\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/section>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n \u0259n m\u00fch\u00fcm i\u015fl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 m\u0259hz \u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n Milli Ordusunun yarad\u0131lmas\u0131 olub. Bunu tarix elml\u0259ri \u00fczr\u0259<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17973,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[30,29],"tags":[],"class_list":["post-17972","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm","category-manset"],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/basta2.com\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/milli-ordu-gunu.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17972","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17972"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17972\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17974,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17972\/revisions\/17974"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17973"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17972"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17972"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17972"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}