{"id":22245,"date":"2024-12-01T12:49:45","date_gmt":"2024-12-01T09:49:45","guid":{"rendered":"https:\/\/basta2.com\/?p=22245"},"modified":"2024-12-01T12:52:06","modified_gmt":"2024-12-01T09:52:06","slug":"1500-m%c9%99kt%c9%99bin-baglanmasi-x%c9%99b%c9%99ri-haradan-qaynaqlanir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/basta2.com\/?p=22245","title":{"rendered":"1500 m\u0259kt\u0259bin ba\u011flanmas\u0131 x\u0259b\u0259ri haradan qaynaqlan\u0131r?"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-size: 16px;\"><strong>Hiday\u0259t Allahverdi, M\u00fcsavat Partiyas\u0131 T\u0259hsil Komissiyas\u0131n\u0131n s\u0259dri<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Parlamentin son iclas\u0131nda b\u0259zi deputatlar sosial y\u00f6n\u00fcml\u00fc \u00e7\u0131x\u0131\u015flar etdil\u0259r v\u0259 onlardan biri \u00f6lk\u0259d\u0259 4000 m\u0259kt\u0259bd\u0259n 1500-n\u00fcn ba\u011flanaca\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 d\u0259 m\u0259lumat verdi. Dedi ki, r\u0259smi a\u00e7\u0131qlamalara \u0259sas\u0259n, x\u0259rcl\u0259rin optimalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259xmin\u0259n 4400 m\u0259kt\u0259bd\u0259n 1500-n\u00fcn ba\u011flan\u0131lmas\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r: &#8220;D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, m\u0259kt\u0259b h\u0259m d\u0259 ideoloji v\u0259 m\u0259d\u0259ni m\u0259s\u0259l\u0259dir. Eyni zamanda, bu m\u0259s\u0259l\u0259 k\u0259ndl\u0259rin s\u00fcr\u0259tli bo\u015falmas\u0131na apar\u0131b \u00e7\u0131xaracaq\u201d.<\/p>\n<p>Bunun ard\u0131nca Elm v\u0259 T\u0259hsil naziri E.\u018fmirullayev sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259 hesab\u0131nda bu \u00e7\u0131x\u0131\u015fa v\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 yaranan rezonansa cavab verdi: \u201c&#8221;Son g\u00fcnl\u0259rd\u0259 m\u0259n v\u0259 ya Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u0259r hans\u0131 bir fikir s\u0259sl\u0259ndirilm\u0259yib. Bu x\u0259b\u0259rin yaranmas\u0131na s\u0259b\u0259b m\u00f6vzu \u0259traf\u0131nda s\u0259sl\u0259ndirilmi\u015f fikirl\u0259rin d\u00fczg\u00fcn ANLA\u015eILMAMASIDIR\u201d (f\u0259rql\u0259ndirm\u0259 bizimdir\u2014m\u00fc\u0259llif). Ard\u0131nca ANLA\u015eILMAYAN fikirl\u0259ri sadalay\u0131r. Bu sadalamadan bel\u0259 q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259k olar:<\/p>\n<p><strong>1.\u00d6lk\u0259d\u0259 4400 m\u0259kt\u0259bd\u0259n 1500-d\u0259 100-d\u0259n az \u015fagird t\u0259hsil al\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>2.Bu m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 \u00e7\u0259kil\u0259n x\u0259rc b\u00f6y\u00fckd\u00fcr ki, b\u0259zi hallarda \u00f6z\u0259l t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin t\u0259hsil haqq\u0131ndan da \u00e7oxdur v\u0259 t\u0259drisin keyfiyy\u0259ti a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>3. Daha dayan\u0131ql\u0131 v\u0259 keyfiyy\u0259tli t\u0259hsil imkanlar\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 qeyd olunan azkomplektli m\u0259kt\u0259bl\u0259rin rasionalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilir v\u0259 bu proses m\u0259rh\u0259l\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131lacaq.<\/strong><\/p>\n<p>Bu \u00fc\u00e7 fikri \u00fcmumil\u0259\u015fdir\u0259n nazir ANLADIR ki, h\u0259min fikirl\u0259rd\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k \u201c\u00d6lk\u0259d\u0259 1500 m\u0259kt\u0259b ba\u011flanacaq\u201d q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u0259lm\u0259k d\u00fczg\u00fcn deyil. Daha sonra sadalanan fikirl\u0259rd\u0259 i\u015fl\u0259dil\u0259n \u201cRAS\u0130ONALLA\u015eMA\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fcn a\u00e7\u0131qlamas\u0131n\u0131 ver\u0259r\u0259k g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k i\u015fl\u0259rd\u0259n q\u0131saca dan\u0131\u015f\u0131r. Anlada bildi, ya bilm\u0259di, bu qals\u0131n h\u0259r iki \u015f\u0259xsin insaf\u0131na.<\/p>\n<p>Hesabla g\u0259r\u0259k anla\u015fa bilibl\u0259rs\u0259, dem\u0259li,\u00a0 s\u00f6hb\u0259t\u0259 son qoyulmal\u0131d\u0131r. Amma onlar\u0131n anla\u015fa bilm\u0259si h\u0259l\u0259 t\u0259hsild\u0259 uzun\u00f6m\u00fcrl\u00fc probleml\u0259rin bitm\u0259si anlam\u0131na g\u0259lm\u0259m\u0259lidir. El\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 m\u0259tbuat v\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 m\u00fczakir\u0259l\u0259r davam etm\u0259kd\u0259dir. S\u0259b\u0259b?..<\/p>\n<p>&#8230;Az\u0259rbaycan m\u00fcst\u0259qillik \u0259ld\u0259 etdikd\u0259n sonra ilk \u0259sasl\u0131 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rd\u0259n biri TQDK t\u0259r\u0259find\u0259n test \u00fcsulu il\u0259 imtahan g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si oldu v\u0259 bu hadis\u0259 t\u0259hsilin qarayaras\u0131 olan q\u0259bul imtahanlar\u0131nda r\u00fc\u015fv\u0259t amilini aradan qald\u0131rd\u0131. M\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan\u0131n ilk &#8220;T\u0259hsil haqq\u0131nda&#8221; Qanunu 1992-ci ilin 7 oktyabr\u0131nda q\u0259bul edildi. Bu qanun Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qillik \u0259ld\u0259 etm\u0259sind\u0259n sonra t\u0259hsil sah\u0259sind\u0259 h\u00fcquqi \u0259saslar\u0131 olan ilk s\u0259n\u0259d idi. Qanun, t\u0259hsilin demokratik prinsipl\u0259r \u0259sas\u0131nda qurulmas\u0131, milli maraqlara v\u0259 standartlara uy\u011funla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na uy\u011fun olaraq haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>1992-ci il qanunu t\u0259hsil sisteminin b\u00fct\u00fcn pill\u0259l\u0259ri (\u00fcmumi, ali, pe\u015f\u0259, \u0259lav\u0259 t\u0259hsil v\u0259 s.) \u0259hat\u0259 edir v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259hsil siyas\u0259tinin formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131nda m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131rd\u0131. Amma c\u0259miyy\u0259t d\u0259yi\u015fdikc\u0259, d\u00fcnyaya inteqrasiya prosesi g\u00fccl\u0259ndikc\u0259 t\u0259hsil sistemind\u0259 islahatlar z\u0259rur\u0259t\u0259 \u00e7evrilirdi. 1992-ci il Qanunu \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131lan d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r (1995-ci v\u0259 1999-cu il d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri) daha sonra yeni Qanunun q\u0259buluna g\u0259tirib \u00e7\u0131xarsa da (2009_cu il) sistemd\u0259 k\u00f6kl\u00fc d\u0259yi\u015fiklik n\u0259z\u0259r\u0259 \u00e7arpmad\u0131. Daim yenil\u0259nm\u0259 t\u0259l\u0259b ed\u0259n t\u0259hsil sistemi2006-c\u0131 ild\u0259 \u00fcmumi t\u0259hsil pill\u0259sind\u0259 \u201cMilli Kurikulum\u201dun t\u0259tbiqin\u0259 ba\u015flasa da, bu sah\u0259d\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r kosmetik xarakter da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131. \u018fslind\u0259 bu sah\u0259d\u0259 k\u00fclli miqdarda v\u0259sait x\u0259rcl\u0259nirdi, lakin g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259rin effekti \u00e7ox da hiss edilmirdi. \u00c7\u00fcnki kadr haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 sah\u0259sind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r g\u00f6zl\u0259nil\u0259n d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 uy\u011fun deyildi.<\/p>\n<p>H\u0259m Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Konstitusiyas\u0131nda, h\u0259m d\u0259 T\u0259hsil haqq\u0131nda Qanunda qeyd edil\u0259n v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n t\u0259hsil\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131 (\u00f6z\u00fc d\u0259 keyfiyy\u0259tli t\u0259hsil\u0259), t\u0259hsil sisteminin ayr\u0131-ayr\u0131 pill\u0259 v\u0259 s\u0259viyy\u0259l\u0259ri aras\u0131nda g\u00fccl\u00fc rabit\u0259nin olmas\u0131, t\u0259hsil sisteminin \u0259m\u0259k bazar\u0131na uy\u011fun qurulmas\u0131, t\u0259hsil ver\u0259nl\u0259rin \u0259m\u0259yinin qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si, t\u0259hsilalanlar\u0131n biliyinin qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si v\u0259 s. bu kimi istiqam\u0259tl\u0259rd\u0259 g\u00f6r\u00fclm\u0259li olan i\u015fl\u0259rin l\u0259ngim\u0259si t\u0259hsil sisteminin y\u00fckl\u0259nm\u0259sin\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xard\u0131.<\/p>\n<p>2013-c\u00fc ild\u0259 t\u0259sdiq edilmi\u015f \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda t\u0259hsilin inki\u015faf\u0131 \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Strategiyas\u0131\u201dnda n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f be\u015f istiqam\u0259t \u00fczr\u0259 t\u0259dbirl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sinin l\u0259ngim\u0259si d\u0259 vaxtil\u0259 l\u0259ngiy\u0259n islahat prosesi v\u0259 eyni zamanda pedaqoji kadr haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n keyfiyy\u0259tinin t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 uy\u011fun olmamas\u0131 il\u0259 d\u0259 s\u0131x ba\u011fl\u0131d\u0131r. T\u0259hsilver\u0259nl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan orta ixtisas t\u0259hsili m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin h\u0259l\u0259 d\u0259 m\u00f6vcudlu\u011fu, ali m\u0259kt\u0259bl\u0259rin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 kadrlar\u0131n say\u0131 il\u0259 ehtiyac\u0131n uzla\u015fmamas\u0131, t\u0259hsili ba\u015fa vurduqdan sonra i\u015f yeri tapmaq istiqam\u0259tind\u0259 yaranan \u00e7\u0259tinlikl\u0259r g\u00fcn\u00fcn probleml\u0259rind\u0259ndir.<\/p>\n<p>Sadalananlar\u0131n h\u0259r biri ayr\u0131ca m\u00fczakir\u0259 m\u00f6vzusu ola bil\u0259rdi. Amma probleml\u0259rin bollu\u011funda rasionalla\u015fma v\u0259 optimalla\u015fma prosesini m\u0259kt\u0259bl\u0259rin k\u00fctl\u0259vi ba\u011flanmas\u0131 kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirib g\u00fcnd\u0259md\u0259 qalmaq da olar. Amma \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu g\u00f6st\u0259rm\u0259k h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n h\u00fcququ olsa da, ham\u0131n\u0131n v\u0259zif\u0259si deyil. \u00c7\u0131x\u0131\u015f yolu is\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n t\u0259hsil\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259sin\u0259 qulluq etm\u0259li, h\u00fcquqi bazaya istinad etm\u0259lidir.<\/p>\n<p>R\u0259smil\u0259rin dedikl\u0259rin\u0259 inansaq, ba\u011flanmaq z\u0259rur\u0259ti qa\u00e7\u0131lmaz olan m\u0259kt\u0259bl\u0259rin \u015fagirdl\u0259rin yax\u0131n m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 da\u015f\u0131nmas\u0131 t\u0259min edil\u0259c\u0259k. Da\u015f\u0131nman\u0131n davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zl\u0259nil\u0259c\u0259kmi v\u0259 bu i\u015f\u0259 kim n\u0259zar\u0259t ed\u0259c\u0259k? T\u0259hsil sektorlar\u0131 v\u0259 ya m\u0259kt\u0259b r\u0259hb\u0259rliyinin da\u015f\u0131nmaya n\u0259zar\u0259t mexanizmi olacaqm\u0131? El\u0259 buradaca xat\u0131rladaq ki, t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin\u0259 bir s\u0131ra s\u0259lahiyy\u0259tl\u0259r verm\u0259k idar\u0259etm\u0259d\u0259 t\u0259m\u0259rk\u00fczl\u0259\u015fm\u0259 y\u00fck\u00fcn\u00fcn azald\u0131lmas\u0131na da yard\u0131m\u00e7\u0131 olard\u0131.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t Strategiyas\u0131nda n\u0259z\u0259rd\u0259 tutuldu\u011fu kimi, distant t\u0259hsil sisteminin, pe\u015f\u0259-ixtisas v\u0259 t\u0259hsil m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259t xidm\u0259tl\u0259ri g\u00f6st\u0259r\u0259n regional universal m\u0259rk\u0259zl\u0259rin, m\u00fcasir t\u0259minatl\u0131 pe\u015f\u0259-t\u0259dris m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin imkanlar\u0131ndan yararlanmaqla z\u0259r\u0259rl\u0259ri minimuma endirm\u0259k olar. 2023-2024-c\u00fc t\u0259dris ilind\u0259n \u0259hat\u0259 dair\u0259si geni\u015fl\u0259ndiril\u0259c\u0259k pe\u015f\u0259 t\u0259may\u00fcll\u00fc sinifl\u0259rin, Regional Model Pe\u015f\u0259 T\u0259hsil M\u0259rk\u0259zi v\u0259 Regional Pe\u015f\u0259 Kompetensiya M\u0259rk\u0259zi tipli m\u0259rk\u0259zl\u0259rinin say\u0131n\u0131 art\u0131rmaqla da t\u0259hsil\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131q imkanlar\u0131n\u0131 realla\u015fd\u0131rmaq olar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hiday\u0259t Allahverdi, M\u00fcsavat Partiyas\u0131 T\u0259hsil Komissiyas\u0131n\u0131n s\u0259dri Parlamentin son iclas\u0131nda b\u0259zi deputatlar sosial y\u00f6n\u00fcml\u00fc \u00e7\u0131x\u0131\u015flar etdil\u0259r v\u0259 onlardan biri \u00f6lk\u0259d\u0259<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":22247,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[29,35],"tags":[],"class_list":["post-22245","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-manset","category-olk"],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/basta2.com\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/FB_IMG_1733046674885.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22245","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22245"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22245\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22246,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22245\/revisions\/22246"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/22247"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22245"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22245"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22245"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}