{"id":554,"date":"2020-07-11T13:30:08","date_gmt":"2020-07-11T10:30:08","guid":{"rendered":"http:\/\/basta2.com\/?p=554"},"modified":"2020-07-11T13:30:11","modified_gmt":"2020-07-11T10:30:11","slug":"ayasofya-m%c9%99scid-oldu-s%c9%99rh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/basta2.com\/?p=554","title":{"rendered":"Ayasofya m\u0259scid oldu &#8211; \u015e\u0259rh"},"content":{"rendered":"\n<p>T<strong>\u00fcrkiy\u0259 prezidenti Recep Tayyip Erdo\u011fan \u0130stanbuldak\u0131 Ayasofya muzeyinin m\u0259scid\u0259 \u00e7evrilm\u0259si bar\u0259d\u0259 f\u0259rman imzalay\u0131b.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bundan \u0259vv\u0259l T\u00fcrkiy\u0259nin \u0259n y\u00fcks\u0259k inzibati m\u0259hk\u0259m\u0259si d\u00fcnyaca m\u0259\u015fhur m\u0259d\u0259niyy\u0259t oca\u011f\u0131n\u0131n muzey statusunu l\u0259\u011fv edib.<\/p>\n\n\n\n<p>1500 illik tarixi olan, YUNESCO-nun D\u00fcnya \u0130rsi siyah\u0131s\u0131na daxil edilmi\u015f Ayasofya binas\u0131 tikildikd\u0259n sonra, \u00f6nc\u0259 kils\u0259, \u0130stanbulun f\u0259thind\u0259n sonra m\u0259scid, 1934-cu ild\u0259n sonra is\u0259 muzey kimi f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rib.<\/p>\n\n\n\n<p><span class=\"has-inline-color has-very-light-gray-color\">.<\/span><\/p>\n\n\n\n<p><strong>B\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada \u0259ks-s\u0259da do\u011furan bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 jurnalist \u00c7ingiz Sultansoyun \u00f6z feysbuk s\u0259hif\u0259sind\u0259 payla\u015fd\u0131\u011f\u0131 15 b\u0259ndlik \u015f\u0259rhini t\u0259qdim edirik<\/strong>:<\/p>\n\n\n\n<p><span class=\"has-inline-color has-very-light-gray-color\">.<\/span><\/p>\n\n\n\n<p>1. Atat\u00fcrk avtoritar lider idi, f\u0259q\u0259t cibini v\u0259 ail\u0259sini g\u00fcd\u0259n yox, T\u00fcrkiy\u0259ni d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n lider. Atat\u00fcrk\u00fcn siyas\u0259ti v\u0259 q\u0259rarlar\u0131 \u00f6z vaxt\u0131na g\u00f6r\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 d\u00fczg\u00fcn idi v\u0259 bu g\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiy\u0259ni o yarad\u0131b.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>2. Aya Sofyan\u0131 m\u00fczey el\u0259m\u0259k q\u0259rar\u0131 onundur, q\u0259rara say\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rilm\u0259lidir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>3. He\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, Aya-Sofyan\u0131n muzey v\u0259 ya m\u0259scid olmas\u0131 q\u0259rar\u0131 yaln\u0131z T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 m\u0259xsusdur, suveren h\u00fcququdur v\u0259 bu y\u00f6nd\u0259 ist\u0259nil\u0259n xarici t\u0259zyiq q\u0259buledilm\u0259zdir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>4. Aya Sofya \u0259z\u0259ld\u0259n m\u0259scid olub, 500 il m\u0259scid olub dey\u0259nl\u0259r, onun 1 000 ild\u0259n \u00e7ox xristian kils\u0259si oldu\u011funu, bunlardan t\u0259xmin\u0259n 500 il xristian al\u0259minin \u0259n b\u00f6y\u00fck v\u0259 m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m kils\u0259si oldu\u011funu unudurlar ya he\u00e7 bilmirl\u0259r?&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>5. \u018frdo\u011fan\u0131n bu q\u0259rar\u0131 T\u00fcrkiy\u0259nin d\u00fcnya v\u0259 xristian al\u0259mind\u0259 onsuz da \u00e7ox y\u00fcks\u0259k olmayan imicin\u0259 xeyir g\u0259tirmir (b\u00fct\u00fcn s\u0259b\u0259bl\u0259ri bilir\u0259m, t\u0259k T\u00fcrkiy\u0259ni su\u00e7lam\u0131ram, amma olan\u0131 bu. \u0130stambulun da vaxtil\u0259 Konstaninopol oldu\u011funu v\u0259 f\u0259th olundu\u011funu ortodoks xalqlar yunanlar, serbl\u0259r, ruslar, bolqarlar v\u0259 ba\u015fqalar\u0131 unutmay\u0131b, biz d\u0259 bunu unutmayaq).&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>6. &#8220;Unutmay\u0131blar, kin saxalay\u0131rlar, q\u0259l\u0259t el\u0259yirl\u0259r!&#8221; s\u00f6zl\u0259rini XVI &#8211; XVII y\u00fczillikl\u0259rd\u0259, Osmanl\u0131 d\u00fcnyan\u0131n f\u00f6vq\u0259ld\u00f6vl\u0259tdi olanda dem\u0259k olard\u0131. Bug\u00fcn\u00fcn reall\u0131qlar\u0131 ba\u015fqad\u0131r, g\u00fcc o g\u00fcc deyil, g\u00fccl\u00fcl\u0259rl\u0259 hesabla\u015fmaq laz\u0131m,&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>7. D\u00fcnyadan, Avropadan v\u0259 \u00f6z\u0259llikl\u0259 Rusiyadan bir xeyli turist, inan\u00e7l\u0131 ortodoks-pravoslav olanlar m\u0259hz ba\u015fda Aya Sofya olmaqla xristian abid\u0259l\u0259rini ziyar\u0259t etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0130stambula g\u0259lir. G\u0259l\u0259n \u00e7oxdur, \u00f6z\u00fcm m\u00fc\u015fahid\u0259 el\u0259mi\u015f\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p>8. Bu s\u0259b\u0259b\u0259 Aya Sofya muzey kimi babat g\u0259lir g\u0259tirm\u0259lidir, z\u0259nnimc\u0259. \u0130tirm\u0259y\u0259 d\u0259ym\u0259z. (R\u0259q\u0259ml\u0259ri bilmir\u0259m, kims\u0259 k\u00f6m\u0259k el\u0259s\u0259 minn\u0259tdar olaram)&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>9. T\u00fcrkiy\u0259 f\u00f6vq\u0259ld\u00f6vl\u0259t deyil, yaln\u0131z \u00f6z b\u00f6lg\u0259sind\u0259 f\u00f6vq\u0259ld\u00f6vl\u0259tdir, bununla yana\u015f\u0131 AB\u015e, NATO-dan as\u0131l\u0131 d\u00f6vl\u0259tdir.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>10. T\u00fcrkiy\u0259nin Avropa \u0130ttifaq\u0131na q\u0259bul, Q\u00fczey K\u0131br\u0131s\u0131n tan\u0131nmas\u0131, &#8220;Erm\u0259ni genosidi&#8221; kimi iddilar\u0131na cavab verilm\u0259si v\u0259 susdurulmas\u0131 kimi xarici siyas\u0259t probleml\u0259ri var. AB\u015e &#8220;Erm\u0259ni genosidini&#8221; tan\u0131ma\u011f\u0131n bir add\u0131ml\u0131\u011f\u0131ndad\u0131r, \u015ftatlar\u0131n 1-d\u0259n ba\u015fqa ham\u0131s\u0131 tan\u0131y\u0131b.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>11. &#8220;Onsuz da T\u00fcrkiy\u0259ni sevmirl\u0259r, A\u0130-y\u0259 buraxmayacaqlar&#8221;. &#8220;Niy\u0259 Yunan\u0131stana C-300 almaq olar, amma T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 C-400 almaq olmaz?&#8221;, &#8220;Niy\u0259 \u0130spaniyada basklar\u0131, Kataloniyan\u0131 qoyub, k\u00fcrd problemini ba\u015f\u0131m\u0131za qax\u0131nc edirl\u0259r?&#8221;, &#8220;AB\u015e da istila\u00e7\u0131 d\u00f6bl\u0259tdi, nolsun? Niy\u0259 ona olar, T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 yox?&#8221; &#8220;Biz d\u0259 ac\u0131\u011fa Aya Sofyan\u0131 m\u0259scid ed\u0259rik!&#8221; kimi tutarqalar sad\u0259l\u00f6vh \u0259dal\u0259tp\u0259r\u0259st v\u0259 \u00e7\u0131l\u011f\u0131n yeniyetm\u0259 m\u00f6vqeyind\u0259n g\u0259lir, yetgin v\u0259 t\u0259dbirli siyas\u0259t\u00e7i m\u00f6vqeyind\u0259n yox. (\u018fdal\u0259t axtarmaq g\u00f6z\u0259l \u015feydir, m\u0259n \u00f6z\u00fcm d\u0259 el\u0259y\u0259m, amma sad\u0259l\u00f6vh yeniyetm\u0259 deyil\u0259m)<\/p>\n\n\n\n<p>12. Aya-Sofyan\u0131 m\u0259scid el\u0259m\u0259k \u0259v\u0259zin\u0259, divarlar\u0131ndak\u0131 suva\u011f\u0131 s\u00f6kd\u00fcr\u00fcb, &#8211; yar\u0131s\u0131n\u0131 da olar, &#8211; 600 il \u0259vv\u0259lki \u0130sa M\u0259sihin \u015f\u0259kill\u0259rini v\u0259 \u0259fsan\u0259vi Bizans mozaikalar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131b g\u00f6st\u0259rm\u0259k, muzeyi 10qat daha maraql\u0131 v\u0259 c\u0259zbedici el\u0259m\u0259k olard\u0131, m\u0259s\u0259l\u0259n. Bu \u00e7ox g\u00fccl\u00fc PR add\u0131m\u0131 olub d\u00fcnyada-xristian al\u0259mind\u0259 b\u00f6y\u00fck r\u0259\u011fb\u0259t do\u011furard\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>13. \u018fg\u0259r Atat\u00fcrk\u00fcn q\u0259rar\u0131na say\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rilmirs\u0259, d\u0259yi\u015fdirilirs\u0259, daha ir\u0259li gedib Aya-Sofyan\u0131 yenid\u0259n kils\u0259 el\u0259m\u0259k d\u0259 olard\u0131. M\u00fcs\u0259lman dostlar, co\u015fmay\u0131n ) Bu T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 v\u0259 t\u00fcrkl\u0259r\u0259 q\u0259tiyy\u0259n ba\u015f\u0131a\u015fa\u011f\u0131l\u0131q g\u0259tirm\u0259zdi. \u018fksin\u0259, bel\u0259 q\u0259rar xristian al\u0259minin r\u0259\u011fb\u0259tini 10 d\u0259f\u0259, 100 d\u0259f\u0259 art\u0131rard\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>14. \u0130nan\u00e7l\u0131 t\u00fcrkl\u0259rin v\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n, t\u00fcrkp\u0259r\u0259stl\u0259rin hissl\u0259rini anlay\u0131ram, h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015f\u0131ram. T\u00fcrkiy\u0259ni sizd\u0259n az sevmir\u0259m, bizim n\u0259slin tarixi ona ba\u011fl\u0131d\u0131r, 2006-da yazm\u0131\u015fam bu bar\u0259d\u0259. Amma inan\u00e7l\u0131lar da d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259lidir ki, dini hissl\u0259r v\u0259 duy\u011fular ba\u015fqa, \u00e7\u0259tin v\u0259ziyy\u0259td\u0259 siyas\u0259t ba\u015fqa \u015feydir.<\/p>\n\n\n\n<p>15. Praqmatik siyas\u0259td\u0259n yox, populizmd\u0259n do\u011fan yanl\u0131\u015f q\u0259rard\u0131r.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><span class=\"has-inline-color has-very-light-gray-color\">.<\/span><\/p>\n\n\n\n<p>Basta<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiy\u0259 prezidenti Recep Tayyip Erdo\u011fan \u0130stanbuldak\u0131 Ayasofya muzeyinin m\u0259scid\u0259 \u00e7evrilm\u0259si bar\u0259d\u0259 f\u0259rman imzalay\u0131b. Bundan \u0259vv\u0259l T\u00fcrkiy\u0259nin \u0259n y\u00fcks\u0259k inzibati m\u0259hk\u0259m\u0259si<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":555,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[32],"tags":[],"class_list":["post-554","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya"],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/basta2.com\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/ayasofya.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/554","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=554"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/554\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":556,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/554\/revisions\/556"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/555"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=554"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=554"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/basta2.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=554"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}